Phi kim
Nitrogen (nitơ)
Nitrogen (nitơ) chiếm khoảng 78% thể tích không khí; phân tử N₂ có liên kết ba rất bền nên kém hoạt động ở nhiệt độ thường.
Bản nháp — nội dung đang chờ giáo viên bộ môn duyệt. Thấy sai sót, hãy báo qua support@grade.vn.
Vị trí & cấu tạo nguyên tử
- Số hiệu 7, nhóm VA (15), chu kì 2; cấu hình [He]2s²2p³.
- Phân tử N₂ có liên kết ba N≡N, năng lượng liên kết lớn.
- Số oxi hoá từ −3 (NH₃) đến +5 (HNO₃).
Tính chất vật lí
- Khí không màu, không mùi, ít tan trong nước, không duy trì sự cháy và sự hô hấp.
- Nitrogen lỏng sôi ở khoảng −196 °C.
Tính chất hoá học
- Ở nhiệt độ cao thể hiện tính oxi hoá (với H₂, kim loại hoạt động) và tính khử (với O₂).
- Phản ứng với O₂ xảy ra khi có tia lửa điện — nguồn bổ sung đạm tự nhiên sau mưa giông.
Phương trình hoá học tiêu biểu
- N₂ + 3H₂ ⇌ 2NH₃ (Fe, t°, p)
- N₂ + O₂ ⇌ 2NO (tia lửa điện)
- 3Mg + N₂ → Mg₃N₂ (t°)
Trạng thái tự nhiên & điều chế
- Trong không khí (dạng N₂), trong protein và các hợp chất của sinh vật, trong muối nitrate.
- Công nghiệp: chưng cất phân đoạn không khí lỏng.
Ứng dụng
- Sản xuất ammonia rồi phân đạm (urea, ammonium nitrate), nitric acid.
- Khí trơ bảo quản thực phẩm; nitrogen lỏng bảo quản mẫu sinh học, làm lạnh nhanh.
Lưu ý an toàn & môi trường
- Dư thừa phân đạm gây phú dưỡng nguồn nước; các oxide NOₓ góp phần gây mưa acid.
Mẹo làm bài: Tổng hợp NH₃ là phản ứng thuận nghịch, toả nhiệt: tăng áp suất làm cân bằng chuyển dịch sang phải.
Câu hỏi thường gặp
Nitrogen (nitơ) có kí hiệu, số hiệu và khối lượng nguyên tử là bao nhiêu?
Nitrogen (nitơ) có kí hiệu N, số hiệu nguyên tử 7, khối lượng nguyên tử 14,007 (khi giải bài tập thường lấy 14).
Cấu hình electron của Nitrogen (nitơ) là gì?
Cấu hình electron của N là [He]2s²2p³.
Nitrogen (nitơ) nằm ở vị trí nào trong bảng tuần hoàn?
Nitrogen (nitơ) nằm ở ô số 7, nhóm 15 (va), chu kì 2, thuộc khối p và là phi kim.