Đề kiểm tra giữa học kì 2 Văn 7 THCS Yên Sở (2023-2024)
11 câu hỏi ngữ văn lớp 7, bám cấu trúc đề giữa học kì 2. Chấm ngay khi nộp trên thang điểm 10, xem được đáp án từng câu sau đó.
Toàn bộ câu hỏi của đề. Đáp án và lời giải hiện sau khi bạn làm bài.
- 1Một đáp án · Nhận biết
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Bài thơ được viết theo thể thơ nào?
Đáp án: <p>Thơ tự do.</p>
Phương pháp giải:
Dựa vào đặc trưng thể loại
Lời giải chi tiết:
Chúng ta cần đếm số lượng chữ ở từng câu thơ:
- Đoạn (1) có các dòng:
"Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai": 7 chữ
"Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo": 9 chữ
"Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm": 7 chữ
"Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn": 8 chữ
"Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng": 10 chữ
- Đoạn (2) và (3) cũng có số chữ không đồng đều trong mỗi câu.
Qua phân tích, ta thấy số chữ không đồng đều trong các dòng thơ. Như vậy, bài thơ thuộc thể thơ tự do.
- 2Một đáp án · Nhận biết
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Dòng nào nói đúng về đặc điểm hình thức bài thơ?
Đáp án: <p>Các dòng thơ dài ngắn không đều.</p>
Phương pháp giải:
Dựa vào đặc trưng của thể loại
Lời giải chi tiết:
Các dòng thơ dài ngắn không đều. > Đúng vì các dòng thơ có độ dài không đồng đều.
- 3Một đáp án · Nhận biết
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Đối tượng trữ tình trong bài thơ là:
Đáp án: <p>Người mẹ</p>
Phương pháp giải:
Đọc và xác định đối tượng trữ tình xuyên suốt bài thơ
Lời giải chi tiết:
Đối tượng trữ tình: người mẹ
- 4Một đáp án · Thông hiểu
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Chủ đề của bài thơ là gì?
Đáp án: <p>Tình mẫu tử thiêng liêng.</p>
Phương pháp giải:
Từ nội dung rút ra chủ đề của bài thơ
Lời giải chi tiết:
Bài thơ có nội dung kể về những công việc mà em bé thực hiện khi mẹ vắng nhà, từ luộc khoai, giã gạo, thổi cơm, làm cỏ vườn cho tới quét cổng. Mỗi khi mẹ về, mọi công việc đều hoàn tất: khoai chín, gạo trắng, cơm ngon dẻo, cỏ quang vườn, cổng sạch sẽ. Và cuối cùng, em bé dù nhận được lời khen từ mẹ rằng "ngoan thế" nhưng vẫn khiêm tốn nói rằng mẹ mới là người vất vả: "Áo mẹ mưa bạc màu, Đầu mẹ nắng cháy tóc".
Các hình ảnh và tâm tư này thể hiện tình cảm yêu thương và sự thấu hiểu sâu sắc của người con dành cho mẹ. Đứa trẻ nhận thức được sự vất vả, hi sinh của mẹ hàng ngày và mong muốn được chia sẻ bằng cách hoàn thành tốt các công việc khi mẹ vắng nhà.
Dù không có mẹ kế bên, nhưng hình ảnh mẹ trong mọi công việc hàng ngày luôn tồn tại trong tâm trí của em. Điều này nhấn mạnh ý nghĩa của tình mẫu tử thiêng liêng và sự tự nguyện của đứa con trong việc chăm sóc gia đình thay cho mẹ.
- 5Một đáp án · Thông hiểu
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Nội dung của bài thơ là gì?
Đáp án: <p>Bạn nhỏ giúp đỡ mẹ làm việc nhà trong lúc mẹ đi vắng.</p>
Phương pháp giải:
Đọc và xác định nội dung chính của văn bản
Lời giải chi tiết:
Nội dung: Bạn nhỏ giúp đỡ mẹ làm việc nhà trong lúc mẹ đi vắng.
- 6Một đáp án · Thông hiểu
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Từ “quang” trong câu thơ “Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn” có nghĩa là gì?
Đáp án: <p>Sạch, hết vướng víu.</p>
Phương pháp giải:
Dựa vào ngữ cảnh để xác định nghĩa của từ
Lời giải chi tiết:
Từ "quang" ở đây được dùng để chỉ sự sạch sẽ, ngăn nắp. Trong câu thơ, "Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn", có thể hiểu rằng cỏ trong vườn đã được nhổ đi, làm cho khu vườn trở nên sạch sẽ, thoáng đãng.
- 7Một đáp án · Nhận biết
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Phó từ trong khổ thơ thứ (2) là:
Đáp án: <p>đã.</p>
Phương pháp giải:
Vận dụng kiến thức về phó từ
Lời giải chi tiết:
Đã: Là phó từ, dùng để chỉ hành động đã hoàn thành trong quá khứ.
- 8Một đáp án · Thông hiểu
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Những câu thơ sau gợi hình ảnh về một người mẹ như thế nào?
“Áo mẹ mưa bạc màu Đầu mẹ nắng cháy tóc Mẹ ngày đêm khó nhọc”
Đáp án: <p>Lam lũ, vất vả, tần tảo.</p>
Phương pháp giải:
Đọc và xác định những hình ảnh về người mẹ
Lời giải chi tiết:
Trong đoạn thơ trích, trọng tâm được nhấn mạnh đến sự vất vả của người mẹ thông qua các hình ảnh:
- “Áo mẹ mưa bạc màu”: mô tả sự chịu đựng thời tiết khắc nghiệt khiến cho áo của mẹ bạc màu.
- “Đầu mẹ nắng cháy tóc”: cho thấy mẹ phải làm việc dưới trời nắng gắt, khiến tóc mẹ bị cháy.
- “Mẹ ngày đêm khó nhọc”: gợi lên hình ảnh người mẹ làm việc liên tục không ngừng nghỉ, có vẻ như mẹ rất bận rộn và gánh nặng công việc.
Từ các phân tích trên, có thể thấy rằng những hình ảnh trong các câu thơ này phản ánh một hình ảnh người mẹ lam lũ, vất vả và tần tảo, chịu khó nhọc trong công việc hàng ngày.
- 9Tự luận · Thông hiểu
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Hãy nêu tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê được tác giả sử dụng trong khổ thơ thứ nhất.
0 từ - 10Tự luận · Vận dụng
KHI MẸ VẮNG NHÀthơ
(1) Khi mẹ vắng nhà, em luộc khoai
Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo
Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm
Khi mẹ vắng nhà, em nhổ cỏ vườn
Khi mẹ vắng nhà, em quét sân và quét cổng.
(2) Sớm mẹ về, thấy khoai đã chín
Buổi mẹ về, gạo đã trắng tinh
Trưa mẹ về, cơm dẻo và ngon
Chiều mẹ về, cỏ đã quang vườn
Tối mẹ về, cổng nhà sạch sẽ.
(3) Mẹ bảo em: Dạo này ngoan thế!
- Không mẹ ơi! Con đã ngoan đâu!
Áo mẹ mưa bạc màu
Đầu mẹ nắng cháy tóc
Mẹ ngày đêm khó nhọc
Con chưa ngoan, chưa ngoan!
(Theo Trần Đăng Khoa, Góc sân và khoảng trời, NXB Văn hóa dân tộc, 1999)
Qua bài thơ “Khi mẹ vắng nhà”, em có cảm nhận như thế nào về tình cảm em bé dành cho mẹ? (Trình bày bằng một đoạn văn khoảng 3-5 câu).
0 từ - 11Tự luận · Vận dụng
Hãy viết bài văn (khoảng một trang giấy thi) phân tích đặc điểm nhân vật trong một truyện ngụ ngôn mà em yêu thích. (Chú ý: Không sử dụng văn bản trong sách giáo khoa Ngữ văn 7, tập hai, bộ Cánh diều)
0 từ