Đề thi tham khảo học kì 2 Văn 10 - Đề số 5

Đọc văn bản:

Ngại ở nhân gian lưới trần,
Thì nằm thôn dã miễn yên thân.
Trúc mai chẳng phụ lòng quân tử,
Viên hạc⁽¹⁾ đà quen bạn dật dân.
Hái cúc ương lan hương bén áo⁽²⁾,
Tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn⁽³⁾.
Đàn cầm suối trong tai dội⁽⁴⁾,
Còn một non xanh là cố nhân.

(Thuật hứng 15, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976, tr. 415-416)

Chú thích:

(1) Viên hạc: con vượn và con hạc.

(2) Hương bén áo: Hương của cúc, lan như lưu trên áo

(3) Tuyết xâm khăn: Tuyết vương vít trên khăn

(4) Đàn cầm suối trong tai dội: Tiếng suối chảy như tiếng đàn dội bên tai;

Xác định thể thơ của văn bản.

Đọc văn bản:

Ngại ở nhân gian lưới trần,
Thì nằm thôn dã miễn yên thân.
Trúc mai chẳng phụ lòng quân tử,
Viên hạc⁽¹⁾ đà quen bạn dật dân.
Hái cúc ương lan hương bén áo⁽²⁾,
Tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn⁽³⁾.
Đàn cầm suối trong tai dội⁽⁴⁾,
Còn một non xanh là cố nhân.

(Thuật hứng 15, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976, tr. 415-416)

Chú thích:

(1) Viên hạc: con vượn và con hạc.

(2) Hương bén áo: Hương của cúc, lan như lưu trên áo

(3) Tuyết xâm khăn: Tuyết vương vít trên khăn

(4) Đàn cầm suối trong tai dội: Tiếng suối chảy như tiếng đàn dội bên tai;

Nguyễn Trãi coi những đối tượng nào là bạn, là cố nhân?

Đọc văn bản:

Ngại ở nhân gian lưới trần,
Thì nằm thôn dã miễn yên thân.
Trúc mai chẳng phụ lòng quân tử,
Viên hạc⁽¹⁾ đà quen bạn dật dân.
Hái cúc ương lan hương bén áo⁽²⁾,
Tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn⁽³⁾.
Đàn cầm suối trong tai dội⁽⁴⁾,
Còn một non xanh là cố nhân.

(Thuật hứng 15, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976, tr. 415-416)

Chú thích:

(1) Viên hạc: con vượn và con hạc.

(2) Hương bén áo: Hương của cúc, lan như lưu trên áo

(3) Tuyết xâm khăn: Tuyết vương vít trên khăn

(4) Đàn cầm suối trong tai dội: Tiếng suối chảy như tiếng đàn dội bên tai;

Nhận xét về cuộc sống của Nguyễn Trãi nơi thôn dã

Đọc văn bản:

Ngại ở nhân gian lưới trần,
Thì nằm thôn dã miễn yên thân.
Trúc mai chẳng phụ lòng quân tử,
Viên hạc⁽¹⁾ đà quen bạn dật dân.
Hái cúc ương lan hương bén áo⁽²⁾,
Tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn⁽³⁾.
Đàn cầm suối trong tai dội⁽⁴⁾,
Còn một non xanh là cố nhân.

(Thuật hứng 15, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976, tr. 415-416)

Chú thích:

(1) Viên hạc: con vượn và con hạc.

(2) Hương bén áo: Hương của cúc, lan như lưu trên áo

(3) Tuyết xâm khăn: Tuyết vương vít trên khăn

(4) Đàn cầm suối trong tai dội: Tiếng suối chảy như tiếng đàn dội bên tai;

Phân tích hiệu quả của biện pháp tu từ đối được sử dụng trong hai câu thơ sau.

Hái cúc ương lan hương bén áo,

Tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn

Đọc văn bản:

Ngại ở nhân gian lưới trần,
Thì nằm thôn dã miễn yên thân.
Trúc mai chẳng phụ lòng quân tử,
Viên hạc⁽¹⁾ đà quen bạn dật dân.
Hái cúc ương lan hương bén áo⁽²⁾,
Tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn⁽³⁾.
Đàn cầm suối trong tai dội⁽⁴⁾,
Còn một non xanh là cố nhân.

(Thuật hứng 15, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976, tr. 415-416)

Chú thích:

(1) Viên hạc: con vượn và con hạc.

(2) Hương bén áo: Hương của cúc, lan như lưu trên áo

(3) Tuyết xâm khăn: Tuyết vương vít trên khăn

(4) Đàn cầm suối trong tai dội: Tiếng suối chảy như tiếng đàn dội bên tai;

Cảm nhận về vẻ đẹp tâm hồn của Nguyễn Trãi được thể hiện qua văn bản.

Đọc văn bản sau:

Trời thu xanh ngắt mấy tầng cao,

Cần trúc lơ phơ gió hắt hiu.

Nước biếc trông như tầng khói phủ,

Song thưa để mặc bóng trăng vào.

(Trích Thu vịnh- Thơ văn Nguyễn Khuyến, NXB Văn học, Hà Nội, 1971)

Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 150 chữ) nêucảm nhận của anh, chị về vẻ đẹp bức tranh mùa thu trong bốn câu thơ trên.

Viết bài văn nghị luận (khoảng 500 chữ) bànvề câu nói “Học tập là cuốn vở không có trang cuối”